Nöroblog | Annesinin sesi bebeğin beynini nasıl şekillendiriyor?
Annesinin sesi bebeğin beynini nasıl şekillendiriyor? (Okuma süresi: 3 dk) Bir çocuğun annesinin sesini yabancılardan ayırt edebilmesi şaşılacak bir durum değildir. Anne karnında başlamak üzere fetusun gelişen duyusal yolakları annesinin sesini ve tınısını hisseder. Doğumdan hemen sonra yeni doğmuş bebek annesinin sesini alışık olmadığı diğer kadınların seslerinden ayırt edebilir. 2014 yolda yayınlanan bir çalışmada erken doğmuş bebeklere ses kayıt cihazıyla annelerinin sesleri dinletildiğinde biberondan emme yeteneklerinin daha hızlı geliştiği tespit edilmişti. Annesinin sesi stresli durumlarda bir çocuğu yatıştırabilir, stres hormonu kortizolün seviyesini düşürür, sosyal bağlanma hormonu oksitosinin seviyesini yükseltir. Bilim insanları anne sesinin ön prefrontal korteksi, yabancıların sesinin ise sol arka temporal korteksi uyardığını ve bebeğin bu sayede sesleri ayırt edebildiğini gösteriyor.
anne, bebek, sinirbilim, nörobilim
671
single,single-post,postid-671,single-format-standard,ajax_fade,page_not_loaded,,select-theme-ver-3.4,wpb-js-composer js-comp-ver-4.12.1,vc_responsive
 

Annesinin sesi bebeğin beynini nasıl şekillendiriyor?

Annesinin sesi bebeğin beynini nasıl şekillendiriyor?

Annesinin sesi bebeğin beynini nasıl şekillendiriyor? (Okuma süresi: 3 dk)

Bir çocuğun annesinin sesini yabancılardan ayırt edebilmesi şaşılacak bir durum değildir. Anne karnından başlamak üzere fetusun gelişen duyusal yolakları annesinin sesini ve tınısını hisseder. Doğumdan hemen sonra, yeni doğmuş bebek annesinin sesini alışık olmadığı diğer kadınların seslerinden ayırt edebilir. 2014 yolda yayınlanan bir çalışmada erken doğmuş bebeklere ses kayıt cihazıyla annelerinin sesleri dinletildiğinde biberondan emme yeteneklerinin daha hızlı geliştiği tespit edilmişti. Annesinin sesi stresli durumlarda bir çocuğu yatıştırabilir, stres hormonu kortizolün seviyesini düşürür, sosyal bağlanma hormonu oksitosinin seviyesini yükseltir. Bilim insanları anne sesinin ön prefrontal korteksi, yabancıların sesinin ise sol arka temporal korteksi uyardığını ve bebeğin bu sayede sesleri ayırt edebildiğini gösteriyor.
anne 1

Anne sesinin bebek ve çocuklar üzerinde farklı bir etkisinin olması anlaşılabilir. Peki bu durum çocuk büyüyünce nasıl değişiyor? Stanford Üniversitesi’nden nörobiyolog Daniel Abrams ve ekibi fonksiyonel MR (fMRI) görüntüleme yöntemiyle bu sorunun yanıtını aradılar. Araştırmacılar yaşları 7 ile 12 arasında değişen ve biyolojik anneleri tarafından yetiştirilen 24 sağlıklı çocuğu incelediler. Çocuklar beyin görüntüleme sırasında anneleri ve bir başka tanımadıkları kadın sesi tarafından söylenen ve anlam ifade etmeyen cümleler dinlediler. Çocuklar %97’nin üstünde bir başarıyla annelerinin sesini 1 saniye içerisinde ayırt etmeyi başardılar.

 Çocuklar annelerin seslerini duyduklarında beyinlerinde ne oldu? Ekibin hipotezine göre anne sesinin “ses ayırt edici beyin bölgeleri” adını verdikleri bölgelerde yabancı kadın seslerine göre daha fazla etkinlik göstermesi gerekirdi. Ancak araştırmacıların buldukları sonuç daha da ilginçti. Anne sesi sadece yukarıda bahsedilen ses ayırt edici beyin bölgelerini değil başka beyin bölgelerini de daha fazla uyarıyordu. Bu beyin bölgeleri arasında duygularla yakından ilişkili amigdala, beynin ödül döngüsünde önemli yer tutan nucleus accumbens ve medial prefrontal korteks ve yüz tanımada önemli fusiform girus da vardı. Anne sesi çocuk için adeta bir sinirsel parmak izi işlevi görüyordu.

 anne 2

Araştırma burada bitmedi. Ekip çocukların sosyal yeteneklerinin ses ayırt edici beyin bölgeleriyle diğer bölgeler arasındaki sinirsel bağlantıların miktarına bağlı olduğunu buldular. Bir başka deyişle anne sesine verilen tepkinin beyindeki sinirsel parmak izinden yola çıkılarak çocuğun sosyal iletişim becerisi tahmin edilebilir.

Eğer bu sinirsel parmak izi çocuk beyni için sosyal bir biyobelirteç ise, sosyal fonksiyonlarında farklılıklar olan, örneğin otizmli çocuklarda bu sinirsel parmak izi nasıl görünüyor? Ve bu sinirsel parmak izi ergenlikte ve yetişkinliğe geçişte nasıl değişiyor?

Bu soruların yanıtları henüz bilinmiyor, ancak pek çoğumuzun beyninde annelerimizin seslerine özel sinirsel şablonlar olduğu bilimsel olarak kanıtlandı: Uyku öncesi dinlediğimiz masallar, yemek masasında konuşulanlar ve hatta anne karnında duyduğumuz konuşmalar bizi biz yapan sesler arasında; ve bunlar duygusal gelişimimiz, çocukluğumuzdaki ve belki de tüm hayatımızdaki sosyal iletişim becerilerimizi etkiliyor olabilir.

Referanslar:

Chelli, D., and B. Chanoufi. “[Fetal audition. Myth or reality].” Journal de gynecologie, obstetrique et biologie de la reproduction 37.6 (2008): 554-558.

Chorna, Olena D., et al. “A pacifier-activated music player with mother’s voice improves oral feeding in preterm infants.” Pediatrics 133.3 (2014): 462-468.

DeCasper AJ, Fifer WP (1980) Of human bonding: Newborns prefer their mothers’ voices. Science 208(4448):1174–1176.

Dehaene-Lambertz, G., et al. “Language or music, mother or Mozart? Structural and environmental influences on infants’ language networks.”Brain and language 114.2 (2010): 53-65.

***

Yazı ilk olarak 12 Ekim 2016 tarihinde Knowing Neurons‘da yayınlanmış olup NöroBlog ekibi tarafından Türkçeleştirilmiştir.

No Comments

Sorry, the comment form is closed at this time.