Limbik Sistem Nedir?

Limbik sistemin diensefalon ve telensefalonda (serebrum) bulunan kısımları (Kaynak: Wikimedia Commons)

Limbik sistem, beynin derinliklerinde bulunan ve temelde duygu ve davranışların düzenlenmesi, uzun süreli hafıza, motivasyon ve koku duyusunun işlenmesinden sorumlu beyin bölgelerinin ortak adıdır. Beynin ödül merkezi de burada bulunur.

Limbik kelimesi Latince “limbus” kelimesinden köken alır ve “sınır” anlamına gelir. İlk olarak Fransız doktor Paul Broca 1878 yılında bu bölge için büyük limbik lob anlamına gelen “le grand lobe limbique” tanımlamasını kullanmıştır. Modern dönemde ise “limbik sistem” terimi 1949 yılında ABD’li sinirbilimci Paul D. MacLean tarafından tanımlanmıştır.

Limbik sistemin beynin hangi kısımlarını kapsadığı halen tartışmalı olsa da genel olarak amigdala, mammiller cisim, hipokampus, nükleus akkümbens, talamusun ön kısmı, hipotalamus, limbik lob, entorinal korteks ve forniks gibi beyin yapılarının bu sistemin parçası olduğu kabul edilir. Limbik sistem büyük oranda otonom sinir sistemi ve endokrin sistem üzerine etki ederek çalışır.

Mutluluk, memnuniyet, neşe, heyecan, üzüntü, kırgınlık, kıskançlık gibi duygular genellikle gülme, durgunluk, hiddet, saldırganlık veya ağlama gibi davranışlar şeklinde dışa vurulur. Bu duyguların oluşmasında limbik sistemin bir elemanı olan amigdalanın önemli rolü olduğu kabul edilmektedir.

Öğrenme ve hafıza, limbik sistem de dahil olmak üzere birçok bölgeyi içine alan kompleks fonksiyonlardır. Yeni edinilen bilgilerin depolanmasında hipokampusun rolü önemlidir.

Limbik sistemin ayrıca koku duyusu ile ilgili yapılarla yakından ilişkisi vardır. Diğer duyular önce serebral kortekse uğrayıp orada değerlendirildikten sonra limbik sisteme ulaşırken koku duyusu limbik sistem ile direkt bağlantısı olan tek duyudur.

Kavramla ilişkili NöroBlog yazıları: