Beynin Karanlık Maddesi: Aylak Nöronlar

Evrende karanlık madde var. Peki beynimizin karanlık maddesi var mı? Aylak nöronlar ne işe yarıyor?

Freud vs. Jung: Seksin Anlamından Çıkan Bir Kan Davası

Psikanaliz yönteminin kurucusu Sigmund Freud ile selefi Carl Gustav Jung arasındaki anlaşmazlığın kaynağı, iki psikiyatristin seksin anlamı konusundaki farklı düşünceleriydi.

Beynimizi Elektrikle Uyararak Hafızamızı Güçlendirebilir Miyiz?

Gece uyumadan önce kafanıza takacağınız bir başlık sayesinde gün içinde öğrendiğiniz her şeyi ezberleyebilmek ve tüm sınavlardan tam notla geçebilmek ister miydiniz?

Bebekler konuşmayı nasıl öğrenir?

Bir annenin çocuğuna "top" kelimesinin öğretmeye çalıştığını düşünelim. Anne topu eliyle gösteriyor olabilir, fakat bebek annesinin ne demek istediğini tam olarak nasıl biliyor?

NöroBlog Podcast 4. Bölüm: Sinirbilim Politika Hakkında Neler Söyleyebliir? – II

NöroBlog Podcast'in 4. bölümünde politik konularda fikir değiştirme ya da değiştirmemenin altında yatan dinamikleri Psikiyatrist Dr. İlker Küçükparlak ile konuştuk. Nöroblog Podcast’in 2. bölümünde ele aldığımız politik kararların sosyal psikolojik yönleri nelerdir? Karar verirken birey olarak karar vermek ile topluluğa/norma uymak arasında nasıl tercihte bulunuyoruz? Bir tartışmada ne yaparsak karşıdaki fikir değiştirmeye daha açık olurken hangi durumlarda insanları benimsediği fikre iyice sarılmaya itiyoruz? Bu ve benzeri sorulara yanıtlar aradığımız programımızın referandum öncesi alevlenen tartışmaları anlamakta yararı olması dileğiyle... Keyifli dinlemeler...

Yapay Zeka Beynimiz Gibi mi Çalışıyor?

Yapay nöron kavramına dayalı çalışan algoritmalardan oluşan Yapay Zeka dünyayı beynimizin algıladığı gibi mi algılıyor? Yapılan bazı çalışmalar, fotoğraf üzerindeki bir piksel farkının dahi YZ'yi yanılttığını söyleyerek, öyle olmadığını gösteriyor.

Ölü Bir Beyni Diriltmek Mümkün mü?

Yeni bir çalışmaya dair yapılan haberler, bilim insanlarının ölü domuz beyinlerini dirilttiğini gösteriyor. Yoksa ölümsüzlüğü mü bulduk?

Bilingual Beyin: İki Dilli Olmak Avantaj Mı, Dezavantaj Mı?

Bilingualizm (iki dillilik) avantaj mı, dezavantaj mı?

Antik Çağ’da Bir Sinirbilimci: Herophilos

Herophilos milattan önce 335-280 yılları arasında yaşamış Yunan hekim ve anatomisttir. Herophilos insan kadavraları üzerinde yaptığı detaylı araştırmalar nedeniyle pek çok bilim tarihçisi tarafından "ilk...

Amigdala: Çok korkacaksınız!

Amigdala beynin korku merkezi olarak bilinir. Bu bize eşek şakası yapmanın neden bu kadar keyifli olduğunu da anlatıyor.

Rüya Toplayan Adam ve Freud’a itirazı

Yaşadığımız, gördüğümüz şeyleri bile çoğunlukla yanlış hatırlıyorken, rüyaları bilimsel bir konu olarak nasıl çalışabiliriz? Rüyaların her yönüyle bu kadar gizemli olması ve sinirbilimin çeşitli dallarındaki insanlar tarafından bu kadar çok sevilmesinin nedeni biraz da hakkında rahat spekülasyon yapılabilmesi olabilir mi? Freud'un rüyalara yaklaşımını sinirbilimle az çok teması olmuş herkes bilir. Freud için rüyalar gerçeğe açılan gizli kapılardır, rüyalardaki her bir nesne ve olay doğru yorumlandıklarında bizi hakikate ulaştırabilecek sembollerdir. Rüya asla sadece rüya değildir. Freud'un rüyalara dair yorumlarını basitleştirmeme kızgınlıklarını duyar gibi olduğum Freudyenlere bir salvo daha savurmak isterim: "Sinirbilim Freud'u yalanlıyor."

Bağırsaklarımızdaki Bakteriler Beynimizle Konuşabiliyor

Bağırsaklarımızdaki bakteriler beynimizi ve davranışlarımızı etkileyebilir mi? Son dönemde yapılan çalışmalar çarpıcı sonuçlar ortaya koyuyor.

Kötü Karakterlerin Kahkahası Kulağa Neden Şeytani Gelir?

Şeytani kahkaha fenomeninin psikolojik ve sinirbilimsel nedenlerini açıklayan ilginç aeon makalesini NöroBlog okurları için çevirdik.

Mekan Yaratmak

Hafıza Sarayı tekniğinde yapılan şey kısaca, hatırlamayı kolaylaştırmak için mekanlardan yararlanmak. Peki, ne oluyor da sıradan bir geri çağırmada olduğundan daha iyi sonuç veriyor mekanlar aracılığıyla hatırlamak?

Psikolojide “Tekrarlanabilirlik Krizi” Büyüyor

Videoda da görüldüğü üzere bir yetişkin odada önlerinde bir şekerleme ile bıraktığı çocuklara "ben geri dönünceye kadar şekerlemeyi yemezsen, sana ikinci bir şekerleme vereceğim" diyor ve kapıyı kapatıp gidiyor. Deneyde çocukların irade gösterip gelecekteki daha büyük ödülü (ikinci şekerlemeyi) kazanıp kazanamayacakları test ediliyor. Meşhur deney ilk olarak 1990 yılında yayınlanmıştı ve bilim dünyasında oldukça ses getirmişti. Çünkü mesele sadece çocukların şekerlemeyi yiyip yememesi değildi. Araştırmayı sunan bilim insanları deneydeki çocukları uzun dönemli takip etmiş ve şekerlemeyi yemeyip "irade gösteren" çocukların hem akademik başarılarının hem de bilişsel kapasitelerinin irade gösteremeyen çocuklara göre daha yüksek olduğunu iddia etmişti.

Annesinin sesi bebeğin beynini nasıl şekillendiriyor?

Annelerimizin sesinin beynimizi değiştirdiğini biliyor muydunuz? Yapılan çalışmalar bebeklerin henüz anne karnından annelerinin sesini tanıyabildiğini gösteriyor.

Beyin Kontrollü Yeni Bir İşitme Sistemi Sadece Duymak İstediklerinizi Duymanızı Sağlıyor

Bilim insanları "kokteyl partisi problemi" olarak bilinen sorunu çözmek amacıyla yeni bir nöroteknolojik işitme sistemi geliştirdi.

Acıyan Yerimizi Okşamak Neden Ağrımızı Azaltır?

Ağrıyan yerimizi okşamamız ağrımızı azaltır. Neden böyle olur, bu durumun sinirbilimsel açıklaması nedir?

Maniac: Çılgın Bir Psikiyatri Deneyi

Yeni Netflix dizisi sinirbilimseverlerin ilgisini çekecek gibi görünüyor.

NöroBlog Podcast 14. Bölüm: Beyin İmplantları

NöroBlog Podcast’in 14. bölümünde sinirbilimin mühendislikle birleştiği bir alanı, beyin implantlarını konuştuk.

NöroBlog Podcast 3. Bölüm: Yapay zeka bizi gereksizleştirecek mi?

Oxford Üniversitesi'nde 2013 yılında yapılan bir araştırmada mevcut istihdamın %50'sinin önümüzdeki 20 yıl sonunda robotlar ve yazılımlar; kısacası yapay zeka tarafından üstlenileceği öngörülüyordu. Bu...

Danimarkalı Kız (The Danish Girl)

Onur haftasına özel film tavsiyemiz, cesaretiyle tüm trans bireylere ilham olan Lili Elbe'ninhayatının anlatıldığı, Danimarkalı Kız (The Danish Girl) filmi.

Westworld: Yapay Zeka Aşık Olabilir mi?

Milyonlarca izleyicisi olan ve HBO’nun orijinal yapımlarından biri olan Westworld dizisi konusunu 1973’te çekilen bir filmden alıyor.

Bitmeyen Kabus: Ölümcül Ailesel Uykusuzluk

1980’lerin başlarında İtalyan bir hekim, ailesini uzun zamandır sarsan gizemli ve korkunç bir hastalığı araştırıyordu. Önceki nesillerde bu hastalık en az 13 akrabasının ölümüne sebep olmuştu.

Solaklığın Sinirbilimi

Her yıl 13 Ağustos günü "Dünya Solaklar Günü" olarak kutlanıyor. Gelin birlikte solaklığa sinirbilimsel açıdan bakalım ve bazı yanlış inanışlardan bahsedelim.

Depresyon konuştuğumuz dili nasıl değiştiriyor?

Depresyon konuştuğumuz dili nasıl değiştiriyor? (Okuma süresi: 3 dakika) Depresyon Dünya Sağlık Örgütü'nün verilerine göre dünyada 300 milyona yakın insanı etkileyen ve halk sağlığını giderek daha fazla etkileyen önemli sağlık sorunlarından biri. Depresyonun bu hastalığı yaşayan kişilerin konuştukları dili değiştirdiği bilinen bir gerçek. Slyvia Plath ve Kurt Cobain gibi depresyondan muzdarip olup hayatlarına intiharla son vermiş insanların ölümlerinden önce ürettikleri eserlerde bu dilin emarelerine rastlamak mümkün.

Sinirbilim ve Yapay Zeka Birbirlerine Yardımcı Olabilir

Yapay zeka ve sinirbilimin paylaştığı ilkelere ve matematiğe odaklanmak, her iki alandaki araştırmaları ilerletmeye yardımcı olacaktır.

İnkalarda Trepanasyon Sonrası Sağkalım Oranı %80’in Üzerindeydi

Modern beyin cerrahisinin atası sayılan "trepanasyon" işlemi hastanın kafatasına delik açmaya dayanır.

Algımızı Zorlayan Görsel İllüzyonlar

Görsel illüzyonlar algılarımız ve gerçeklik arasındaki kopukluğu gösteren ve bizi hayrete düşüren uyaranlardır. Şaşırmaya hazır olun!

Rüyalarımız Hayatımız Boyunca Değişiyor

Rüya gören beyin gece ilerledikçe hafıza depolarındaki eski anılara kademe kademe ulaşabilir.

Son Yazılar