Antik Çağ’da Bir Sinirbilimci: Herophilos

Herophilos milattan önce 335-280 yılları arasında yaşamış Yunan hekim ve anatomisttir. Herophilos insan kadavraları üzerinde yaptığı detaylı araştırmalar nedeniyle pek çok bilim tarihçisi tarafından "ilk...

İnsan Beynini Simüle Etmek İçin Yeni Bir Süperbilgisayar: SpiNNaker

Saniyede 200 milyondan fazla işlem yapma kapasitesine sahip olan süperbilgisayar 15 milyon sterline mal oldu.

Nörohukuk: Sinirbilim ve Adaleti Birleştirmek

Journal of Law and Bioscience isimli bilimsel dergideki bir analize göre ABD’de sinirbilime atıf yapan mahkeme kararları 2005 yılından 2012'ye kadar iki katına çıktı. Nörohukuk ABD'deki mahkemelerde kendine yer edinmeye başladı, buna rağmen nörobilimsel savların mahkemede kullanılıp kullanılmayacağı ve kullanılacaklarsa nasıl kullanılacaklarına yargıçlar karar veriyor. Yeni geliştirişlen beyin bilimi metotları hapis cezasına nöroloji tabanlı terapi ve tedavi gibi alternatifler sunmakta. (THE Sentencing Projesi) ABD'de bir bölge mahkemesinin yargıcı olan ve bir nörohukuk projesi yürüten Jed Rakoff yargıçların sinirbilime olan bakışını ciddi derecede kararsız ve şüpheci olarak nitelendiriyor. Bir yandan beyin biliminin faydalarını ve bu alandaki gelişmeleri takdir ederken diğer yandan da bu şüpheciliğin beyin biliminin nesiller boyunca kabul gören bazı düşüncelerinin zamanla maskesinin düştügünü söylüyor. Nitekim önceki yüzyıllarda frenoloji, öjeni ve frontal lob lobotomisi gibi sinirbilimsel iddialar bir dönem "sinirbilimsel gerçekler" olarak kabul edilmiş ancak hukuksal alanda felaket sonuçlar doğurmuştu.

NöroBlog Podcast Özel Yayını: Sinirbilim Nobelleri

1906 yılında sinirbilime verilen ilk Nobel ödülünden bu yana sinirbilim Nobellerini ve Nobelli sinirbilimcileri konuştuk. Keyifli seyirler...

Sinirbilim Tarihini Değiştiren Hasta: H.M.

Sinirbilim tarihinin en önemli vakalarından H.M. (Henry Gustav Molaison) hipokampüsün beyindeki hafıza merkezi olduğunu gösterdi.

NöroBlog Podcast 22. Bölüm: Futbol

Kocaman kalelere 90 dakika boyunca gol atamamak nasıl bir beceriksizlik? Bu sorunun yanıtı sinirbilimde olabilir mi? Dünya Kupası dolu dizgin devam ederken NöroBlog Podcast'te güzel oyun futbolun sinirbilimini konuştuk. Keyifli dinlemeler...

Gerçekten 5 Duyumuz Mu Var? NöroBlog – Açık Bilinç Yayını

NöroBlog Podcast ekibi Güven Güzeldere tarafından hazırlanan Açık Bilinç programına konuk oldu. Programda "Gerçekten 5 duyumuz mu var?" başlıklı minik bir sohbet de gerçekleştirdik.

Yapay Zeka Beynimiz Gibi mi Çalışıyor?

Yapay nöron kavramına dayalı çalışan algoritmalardan oluşan Yapay Zeka dünyayı beynimizin algıladığı gibi mi algılıyor? Yapılan bazı çalışmalar, fotoğraf üzerindeki bir piksel farkının dahi YZ'yi yanılttığını söyleyerek, öyle olmadığını gösteriyor.

Freud vs. Jung: Seksin Anlamından Çıkan Bir Kan Davası

Psikanaliz yönteminin kurucusu Sigmund Freud ile selefi Carl Gustav Jung arasındaki anlaşmazlığın kaynağı, iki psikiyatristin seksin anlamı konusundaki farklı düşünceleriydi.

NöroBlog Podcast 11. Bölüm: Kişilik

NöroBlog Podcast'in 11. bölümünde "kişilik" konusunu tartıştık. Kişilik nedir? Kişiliğimiz hangi kriterlere göre tanımlanabilir? Kişilik testlerine güvenebilir miyiz? Siyasilerin açıklamaları üzerinden kişiliklerine dair hangi bilgileri elde edebiliriz? Kişilik bozuklukları tedavi edilebilir mi? Herkese iyi seyirler...

Beyninizden Geçen Her Şey / Açık Radyo – 18 Haziran 2019

Bu haftaki Açık Radyo programımızda ekipten Taner Yılmaz "adalet duygusunun evrimsel ve nörobiyolojik temelleri" üzerine konuşuyor.

Acıyan Yerimizi Okşamak Neden Ağrımızı Azaltır?

Ağrıyan yerimizi okşamamız ağrımızı azaltır. Neden böyle olur, bu durumun sinirbilimsel açıklaması nedir?

Büyük Düşünce Deneyi – Bölüm 1: Androidler Elektrikli Koyun Düşler Mi?

Büyük Düşünce Deneyi / Bölüm 1: Androidler Elektrikli Koyun Düşler Mi? Haydi çılgınca bir şey hayal edelim. Çin' de bulunan her bir kişiden, bir beyindeki bir sinir hücresini taklit etmesi...

Gerçek Bir Yanılsama: Bilinç

Yazar, bilimsel çalışmalara felsefenin bilince getirdiği yorumları da ilave ederek kitapta homojen bir akış sağlamış. Descartes’ tan Daniel Dennett’e kadar felsefi açıdan bilinç konusunda açıklama yapmış filozofların görüşlerine akış içinde yalın ve anlaşılır bir şekilde yer veriliyor.

Doğum Günün Kutlu Olsun Deli Dahi Cajal!

1906'da sinirbilime ilk Nobel'ini getiren, modern sinirbilimin kurucusu Santiago Ramón y Cajal'ın hikayesini ekipten Onur Arpat anlatıyor.

Bilinçli Rüyalar ve Rüya Kontrolü

Rüyalar kontrol edilebilir mi? Bilinçli rüya görmek mümkün mü? Berrak rüya (Lucid Dreaming) nedir? epiSTEM Türkiye'den Bilge San yazdı.

Oliver Sacks’in Yaşamı Yeni Bir Animasyona İlham Veriyor

"The Animated Mind of Oliver Sacks" isimli animasyonda, nörolog Oliver Sacks'in insan zihni üzerine düşüncelerimizi nasıl değiştirdiği kendi yaşam öyküsü üzerinden izleyiciye aktarılacak.

NöroBlog 94.9 Açık Radyo 3. Bölüm: Rüya

94.2 Açık Radyo'da yaptığımız "NöroBlog: Beyninizden Geçen Her Şey" programında rüyalardan konuştuk. Keyifli dinlemeler...

Beyin Farkındalığı Haftası 2019 Başlıyor! (11-17 Mart 2019)

Beyin Farkındalığı Haftası her yıl olduğu gibi bu yıl da Türkiye'de ve dünyada çeşitli etkinliklerle kutlanacak. NöroBlog olarak Türkiye'de bu yıl yapılacak etkinlikleri şehirleri ve...

İnsan Cinsiyeti Basitçe Erkek ya da Kadından İbaret Değildir

Cinsiyet bize sanki iki uçluymuş gibi sunulan bir kavram; ancak bundan daha fazlası var. Cinsiyet bir spekturumdur.

Hayvanlar Dünyayı Nasıl Görüyor?

Canlılar alemindeki pek çok canlının insandan üstün görme yeteneklerine sahip olduğu bir gerçek. Daha önce NöroBlog'un başka makalelerinde de bizden milyonlarca kat daha renkli gören canlılardan söz etmiştik. Gözü ve hatta beyni olmadan gören ilginç canlılardan bahsetmiştik. Bununla birlikte insanlık olarak kendimizi çok da haksızlık etmemeliyiz, çünkü konu görülen görüntünün "çözünürlüğü" öldüğunda en tepedeyiz gibi görünüyor. Duke Üniversitesi'nden bilim insanlarının Trends ın Ecology and Evolution dergisinde yayınladıkları yeni bir makale insanların diğer canlılara kıyasla ne kadar net ve çözünürlüğü yüksek şekilde görebildiğini ortaya koydu.

Solaklığın Sinirbilimi

Her yıl 13 Ağustos günü "Dünya Solaklar Günü" olarak kutlanıyor. Gelin birlikte solaklığa sinirbilimsel açıdan bakalım ve bazı yanlış inanışlardan bahsedelim.

Her Şeyin Teorisi: Stephen Hawking ve ALS

Dünyaca ünlü bilim insanı Stephen Hawking'in hayat hikayesini ve ALS ile mücadelesini anlatan ''Her Şeyin Teorisi'', Hawking'i daha yakından tanımamızı sağlıyor.

Bir Beynin Bütün Bağlantılarını Öğrenmemize Yalnızca 2 Sene Kaldı

100.000’den fazla hücrenin konum ve şekil bilgisinin yanı sıra milyarlarca, belki de trilyonlarca bağlantı haritalanacak.

Concussion: Kafa Travmaları Tehlikelidir

Sizlere Amerikan futbolu gibi sert sporların beyne verebileceği ciddi hasarları gözler önüne seren güzel bir film önerimiz var: Concussion (Doğruyu söyle).

Futbol Ayaktan Çok Beyinle Oynanan Bir Oyundur!

Futbol sadece ayakla oynanmaz, beyin asıl futbolun döndüğü yerdir. Sinirbilim futbolda da önemlidir. Nasıl mı? Yazımızda!

Rüya Toplayan Adam ve Freud’a itirazı

Yaşadığımız, gördüğümüz şeyleri bile çoğunlukla yanlış hatırlıyorken, rüyaları bilimsel bir konu olarak nasıl çalışabiliriz? Rüyaların her yönüyle bu kadar gizemli olması ve sinirbilimin çeşitli dallarındaki insanlar tarafından bu kadar çok sevilmesinin nedeni biraz da hakkında rahat spekülasyon yapılabilmesi olabilir mi? Freud'un rüyalara yaklaşımını sinirbilimle az çok teması olmuş herkes bilir. Freud için rüyalar gerçeğe açılan gizli kapılardır, rüyalardaki her bir nesne ve olay doğru yorumlandıklarında bizi hakikate ulaştırabilecek sembollerdir. Rüya asla sadece rüya değildir. Freud'un rüyalara dair yorumlarını basitleştirmeme kızgınlıklarını duyar gibi olduğum Freudyenlere bir salvo daha savurmak isterim: "Sinirbilim Freud'u yalanlıyor."

Amigdala: Çok korkacaksınız!

Amigdala beynin korku merkezi olarak bilinir. Bu bize eşek şakası yapmanın neden bu kadar keyifli olduğunu da anlatıyor.

Yalnızlık beyinde nasıl görünür?

Üç senaryo düşünün. Bir çocuğun lisede ilk günü, öğle yemeğini yiyor. Yakın zamanlarda sevgilisinden ayrılmış bir adam yılbaşında geri sayımı tek başına yapıyor. Bir...

Bir Sinirbilim Belgeseli: Yaratıcı Beyin

"Incognito" ve "Beyin: Senin Hikayen" kitaplarıyla tanıdığımız Profesör David Eagleman, beyin ve yaratıcılık üzerine yeni bir belgeselle karşımızda. Belgeseli Netflix'te izlemek mümkün.

Son Yazılar