Renkleri duymak, sesleri tatmak: Sinestezi

Renkleri duymak, sesleri tatmak: Sinestezi (Okuma süresi: 3 dk) Geçtiğimiz hafta günümüzün en dikkate değer sinirbilimcilerinden birine, Oliver Sacks'a ait "Aklın Gözü" başlıklı 2013 tarihli bir New Yorker yazısı okudum. Yazı, körlerin körlüklerini nasıl deneyimledikleri; klasik anlamda "görme" olarak düşünülen görsel korteksin aktif olmaması durumunda bile eşit derecede canlı, tamamlayıcı duyusal deneyimler yaşayabilmeleri üzerineydi. Oliver Sacks’ın araştırmasının inanılmaz dokunaklı bir anlatımıydı, herkese tavsiye ederim. Bahsettiği birkaç konu üzerinde biraz daha araştırma yapma zorunluğu hissettim, ama bugün, kendisinin kısaca bahsettiği “sineztezi” denen bir duyusal durumdan bahsedeceğim.

Hamilelikte cep telefonu kullanımı çocukta hiperaktiviteye sebep olabilir mi?

Hamilelikte cep telefonu kullanımı çocukta hiperaktiviteye sebep olabilir (Okuma süresi: 2 dk) Hamilelik sırasında cep telefonu kullanmak doğacak çocukta hiperaktiviteye sebep olabilir mi? Yeni bir çalışmaya göre bu sorunun yanıtı evet olabilir. Bu çalışmaya göre hamilelik sırasında daha sık cep telefonu kullanan annelerin çocuklarında dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu (DEHB) görülme riski %28 civarında daha fazla. Çalışmayı yürüten ve makalenin ilk ismi olan bilim kadını Laura Birks yine de hamilelere cep telefonlarından uzak durmaları gerektiğini söylemenin abartılı bir tepki vermek olacağını düşünüyor.

Diyet içecekler inme ve bunama riskini üç kat artırıyor olabilir

20 Nisan 2017 tarihinde önemli nöroloji dergilerinden Stroke'ta yayınlanan yeni makaleye göre yapay tatlandırıcılar içeren içecekler uzun vadede inme (felç) ve bunama (demans) riskini artırıyor. Bunun için bu ürünleri yüksek miktarlarda tüketmek de gerekmiyor. Her gün 1 kutu diyet kola içmek inme ve bunama riskini üç kat artırıyor.

Yardım Et Doktor, Ben Ölüyüm

2013 yılında, İranlı araştırmacılar bir hayalet tarafından öldürüldüğüne inanan 42 yaşında bir kadın hakkında bir vaka sundular. Kadın söylediğine göre ruhlar görmüştü, ama özellikle Aal adında geleneksel Fars kültüründe bebeklerini doğurduktan sonra yeni anne olmuş kadınlara saldırdığına inanılan bir kadın hayaletten bahsetmişti. Aal'i ilk defa ilk erkek çocuğunu doğurduktan 13 gün sonra gördüğünü söylüyordu. Aal'in karnını parçaladığına, karaciğerini yediğine ve hastalanmasına sebep olup onu öldürdüğüne inanmıştı. Evet evet, doğru okudunuz, kadın ölü olduğunu düşünüyordu.

Leonardo da Vinci’nin otopsisi

Leonardo da Vinci'nin otopsisi (Okuma süresi: 1 dk) Bu haftaki Neurology dergisinin "Neuroimages" bölümünde her zamanki gibi bir MR ya da tomografi görüntüsü yerine Leonardo...

Kötü anıları silme hapı gerçek mi oluyor?

Edebiyatta ya da sinemada sayısız örneği olan bir durumdur: Bu hapı al ve tüm belleğin sonsuza kadar silinsin. Hafıza en önemli zihinsel fonksiyonlardan biri. Özellikle...

Yalnızlık beyinde nasıl görünür?

Üç senaryo düşünün. Bir çocuğun lisede ilk günü, öğle yemeğini yiyor. Yakın zamanlarda sevgilisinden ayrılmış bir adam yılbaşında geri sayımı tek başına yapıyor. Bir...

NöroBlog Quiz: Beyninizi Ne Kadar Tanıyorsunuz?

NöroBlog ilk test ile karşınızda. İlk #NBquiz'de kolaydan başlayalım ve size beynimizle ilgili sorular soralım dedik. Sonuçlarınızı twitter üzerinden bizimle ve arkadaşlarınızla paylaşabilirsiniz. (Çok...

Sol beynimizle konuşuyoruz

Dr. Broca, Dr. Wernicke ve konuşma bozukluklarının hikayesi 1861 yılında Fransız nörolog Dr. Paul Broca yeni bir hastasını muayene ediyordu. Broca şaşkındı, çünkü hastasının söyleyebildiği tek...

Meditasyon beyninizi nasıl değiştiriyor?

Sara Lazar Harvard tıp okulu ve Massachusetts General Hospital' da sinirbilim alanında çalışan bir bilim insanı. Meditasyon ve farkındalığın faydaları üzerine anektodal fikirlerini beyin...

Beyin Farkındalığı Haftası’nı kutladık! #BrainAwarenessWeek

Beyin Farkındalığı Haftası 2008 yılından beri başta Society for Neuroscience ve Dana Foundation olmak üzere sinirbilimle ilgili uluslararası kuruluşlar öncülüğünde her yıl Mart ayının...

Güzel Ölüm

Ekipten Onur Arpat Muhabbet Teorisi podcastine konuk oldu, Tevfik Uyar ve Kaan Öztürk ile birlikte hayat memat meseleleri üzerine konuştu. "Güzel ölüm nedir, neden...

NöroBlog’da bu hafta: Kuyu Köpek, uzay nörolojisi ve Trump’ın akıl sağlığı

NöroBlog'da bu hafta: Kuyu Köpek, uzay nörolojisi ve Trump'ın akıl sağlığı NöroBlog'ta haftaya bir blog yazısıyla başladık. Kuyu köpek ve hikayesi bana ABD'de yıllar önce...

NöroBlog’da bu hafta okunanlar (11-17 Şubat 2017)

Her hafta geriye dönüp neler okuduğumuza bakmak hafızayı güçlendiren faydalı bir eylem. Bu hafta gündemimizde olanları twitterin 140 karakter sınırına takılmadan, ama fazla da...

Kuyudaki köpeği kurtarmaktan başka işiniz yok mu?

Köpek kuyuya düştü, fen liseliler robotik kol yaparken imam hatipliler dua okudu, her multidisipliner çalisma gibi önemli olan sonuçtu: Köpek kuyudan kurtuldu ama isminden kurtulamadı, "Kuyu köpek"...

Rüya Toplayan Adam ve Freud’a itirazı

Yaşadığımız, gördüğümüz şeyleri bile çoğunlukla yanlış hatırlıyorken, rüyaları bilimsel bir konu olarak nasıl çalışabiliriz? Rüyaların her yönüyle bu kadar gizemli olması ve sinirbilimin çeşitli dallarındaki insanlar tarafından bu kadar çok sevilmesinin nedeni biraz da hakkında rahat spekülasyon yapılabilmesi olabilir mi? Freud'un rüyalara yaklaşımını sinirbilimle az çok teması olmuş herkes bilir. Freud için rüyalar gerçeğe açılan gizli kapılardır, rüyalardaki her bir nesne ve olay doğru yorumlandıklarında bizi hakikate ulaştırabilecek sembollerdir. Rüya asla sadece rüya değildir. Freud'un rüyalara dair yorumlarını basitleştirmeme kızgınlıklarını duyar gibi olduğum Freudyenlere bir salvo daha savurmak isterim: "Sinirbilim Freud'u yalanlıyor."

Huntington Hastalığında Yeni Umut

House M.D. dizisindeki Olivia Wilde'in oynadığı "13" lakaplı Dr. Remy Hadley karakteri dizinin 4. sezonunda dahil olmuş ve kısa zamanda kendini kabul ettirmişti. Dr. Hadley daha takıma seçilme sürecinin başından itibaren hem iyi bir doktor hem de Dr. House gibi zor bir rakibe karşı bile iyi bir psikolojik savaş verebilen bir takım üyesiydi. Henüz diziye girişinin üzerinde birkaç bölüm geçtikten sonra 13'un annesinin "Huntington hastalığı" adı verilen bir hastalıktan olduğunu öğrenmiştik. Peki Dr. Hadley'i kaygılandıran bu Huntington hastalığı nedir?

Son Yazılar