Kör bir insan LSD alırsa ne olur?

LSD'nin görsel halüsinasyonlara sebep olduğunu biliyoruz. Peki kör bir insan bu ilacı alırsa ne olur? Aniden görmeye ve halüsinasyon görmeye başlar mı? Yasal uyarı: Uyuşturucu maddeler sağlığa zararlıdır.

Beyin Aktivitesini Ölçmek

Game of Thrones dizisinden fırlamış gibi görünen yeni bir magnetoensefalogram (MEG) cihazı beynin manyetik aktivitesini hassas bir biçimde ölçmek için yeni olanaklar sağlıyor.

Beyindeki ödül mekanizması nasıl çalışır?

Günlük yaşantımızın büyük bir kısmı yiyeceklerin etrafında dönüyor: bir sonraki yemeğimizin ne zaman olacağı, ne olacağı ve ne kadar leziz olacağı! Evrimsel olarak, bunlar bizim hayatta kalabilmemiz için gerekli düşünceler. Böylece yiyecek bulduğumuzda yiyebildiğimiz kadar yemeye mecbur kalıyoruz. Bu sadece tüm gerekli besleyici ögeleri almamızı sağlamıyor, ayrıca rakiplerimizin yemeklerimizi çalmasını da engelliyor. Nasıl oluyor da tamamen doyduktan sonra bile en sevdiğimiz tatlıdan "bir ısırık daha" alabiliyoruz? DiFeliceantonio ve arkadaşlarının yaptığı araştırma (2012) gösteriyor ki beynimizin neostriatum adındaki evrimsel olarak yeni bir bölgesi, beynin ödül sistemini içeriyor. Beyin burada şişkin karnımızın verdiği rahatsızlığı gidermek için uyuşturucu bir sistemi aktive ediyor, böylece yemeye devam edebiliyoruz. Bu sisteme ek olarak, beynin dopamin ödül yolu yeme, içme, üreme gibi hayatta kalmak için gerekli olan şeyleri yaparken iyi hissetmemizi sağlayan bir merkez.

Nörohukuk: Beyin nasıl ceza veriyor?

Failin ne kadar cezalandırılması gerektiğine karar verirken beynin duygusal süreçlerde etkili amigdala, medial prefrontal ve posterior singulat korteks gibi bölümleri aktiftir.

Alzheimer Hastalarının Beynine Yakından Bir Bakış

Alzheimer hastalarının beyninde neler oluyor?

Sinirbilime Giriş (Quiz)

Sinirbilim eğlenceli ve ilginç bir alan. Bu alandaki bilgilerini test etmek istiyorsan doğru yerdesin. Sadece 5 soruluk bir quizle yeni şeyler öğrenebilir ve sinirbilim bilgini genişletebilirsin!

Müziğin Sinirbilimi

Müzik Neden Bize Bu Kadar Çok Şey Hissettirir? Müziğin nörobilimini keşfedin!

Cerrahpaşa Nörobilim Kulübü’nden Nörodejeneratif Hastalıklar Kursu 

Ocak 2018’de İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi’nin bir öğrenci kulübü olarak kurulan Cerrahpaşa Nörobilim Kulübü etkinliklerini sürdürüyor. 27 Şubat ve 15 Mart tarihlerindeki 2 dersle Nörobilime Giriş Kursu’nu tamamlayan kulübün şu an devam eden kursu ise Nörodejeneratif Hastalıklar Kursu.

Starbucks Etkisinde Beyniniz

Starbucks Etkisinde Beyniniz Babam bundan yüzlerce yıl sonra gelecekteki antropologların, "tapınakları Amerika’daki her alışveriş merkezi, havalimanı ve tren istasyonunu donatan Seattle tanrıçasının tarikatından" bahsedecekleri hakkında şakalaşır. İbadet edenlerin kutsal kahve, çay ve espresso cemaatine katıldıkları bir tarikat. Aslında, antropologlar bugün bize bazı yerel Amerikan kültürlerinde psikoaktif peyote çayı içmenin dini seremonilerin önemli bir parçası olduğunu söylüyor. Doğrusu, psikoaktif çay ifadesi biraz lüzumsuz kalıyor. Her ne kadar halüsinojenik meskalin alkaloidi içeren Güneybatı Amerika’ya özgü peyote kadar olmasa da kafeini alınmadığı takdirde tüm kahve ve çaylar psikoaktiftir. Azot atomları içeren acı bir organik baz olan kafein de meskalin gibi psikoaktif bir alkaloiddir. Birçok bitki kendinden beslenen böcekleri ve küçük hayvanları zehirlemek için kafein ve meskalin gibi alkaloidler üretir. Meskalinin aksine kafein, tiksindirecek kadar çok miktarda tüketmediğinizde halüsinasyon görmenize sebep olmayacaktır. Hepimiz kafeinin olağan etkilerini biliyoruz: artan uyanıklık, azalan yorgunluk, titreyen eller, hafif bir kaygı ve tabi ki acil bir tuvalete gitme ihtiyacı. Kafein yoksunluğu ise psikiyatrinin kutsal kitabı olan DSM-5 Tanı Ölçütleri Başvuru El Kitabı’nda şiddetli baş ağrıları, yorgunluk ve odaklanmada zorluk ile karakterize edilmiştir. Aslına bakılırsa, kafein dünyada en yaygın kullanılan psikoaktif ilaçtır. Ama bu kullanımın bir istismar oluşturup oluşturmadığı sizin kanaatinize kalmış. Kafein beyninizdeki adenozin reseptörlerini kandırıp bu reseptörleri ustalıkla yöneten

Hamilelik Beynimizi Nasıl Değiştirir?

Hamilelik Beynimizi Nasıl Değiştirir? Hamilelik, kadın vücudunu sayısız şekilde değiştirmekte. Günümüzde bilim insanları bu değişikliklerin beyni de etkilediğini öğreniyor. Gelişmekte olan embriyo rahme yerleştiği andan itibaren bir kadının vücudu büyük ölçüde değişmeye başlar. Anne adayının karnının büyümesi, yorgunluk, çalkantılı ruh hali, sabah bulantısı gibi bazı değişiklikler kendini hemen belli eder. Pek bariz olamayan ise beyninde gerçekleşen değişimlerdir.

Bilgisayar Oyunları Şiddet Eğilimini Artırıyor mu?

Çocuğunuz zamanının büyük bir kısmını bilgisayar oyunları oynayarak mı geçiriyor? Oynadığı bilgisayar oyunlarında şiddet içerikli görüntüler mi var? Bu durum çocuğunuzda şiddet eğilimi yaratır mı? Endişelenmeli misiniz?

Sinirbilim Kitaplığı: Öykücü Beyin

Sinirbilimle ilgilenip ayna nöronların şöhretini bilmeyen yoktur.

Spor Yapmak Bunamayı Engelleyebilir mi?

Sinirbilim alanının saygın dergilerinden Neurology'nin son sayısında yayınlanan bir araştırma fiziksel egzersizin bunamayı önleyebileceğine dair gittikçe artan kanıtlara bir yenisini ekledi.

My Beautiful Broken Brain

Bir Sinirbilim Belgeseli: My Beautiful Broken Brain Lotje Sodderland Londra‘da yaşayan 34 yaşında başarılı bir beyaz yakalıdır. Bir gün ise gitmez, kardeşinin mesajlarına yanıt vermez. Ailesi ve iş arkadaşları Lotje’nin evine polis ve ev sahibi eşliğinde girdiğinde gördükleri karşısında şok olurlar: Ev darmadağındır, Lotje ortadan kaybolmuştur. Kendilerine sorarlar: "Bu nasıl oldu ve Lotje şimdi nerede?" Birkaç gün içinde Lotje‘nin bir hastanenin yoğun bakımında koma halinde olduğu anlaşılır. Beyninin sol yarısını etkileyen büyük bir beyin kanaması geçirmiş ve oluşan hasarı azaltmak için kafatası açılarak ameliyat edilmek zorunda kalınmıştır. Lotje'nin bilinci yeniden açılır, genç kadın hastaneden çıkacak kadar iyileşmeyi başarmıştır. Ancak konuşma güçlüğü (afazi) vardır, görme alanının sol yarısında hiçbir şey görememektedir (hemianopsi) ve beyinde gerçekleşen felce bağlı olarak okuma yetisini kaybetmiştir. Rehabilitasyon sürecinde transkraniyel direkt akımla beyin stimülasyonu tedavisi (tDCS) görüyor. Bu süreçte bazen kendini deney faresi gibi hissediyor. tedavi süreci oldukça maceralı geçiyor. Belgesel de bu macerayı harika bir şekilde ekrana yansıtıyor. Üstelik belgeselin sonunda izleyicileri bir de sürpriz bekliyor.

Gaipten Sesler Duymak

Bir görüntü görüyorsunuz. Kulağınıza o görüntüden gelen bazı sesler takılıyor. Sonra aslında öyle bir ses olmadığını fark ediyorsunuz. Görüntü var, orada. Ama ses yok. Hiç böyle bir şey yaşadınız mı? Eğer yaşadıysanız, korkmayın.

Yabancı Dil Öğrenmenin Sinirbilimi ve İki Dillilik

Yabancı Dil Öğrenmenin Sinirbilimi Dil öğrenmek neden bu kadar zor? Nasıl kolaylaştırılabilir? Pek çoğumuz çocukların dili çok hızlı öğrendiğini, yetişkinlerinse dil öğrenme konusunda başarıya bu hızda ulaşamadığını gözlemlemiştir. Bu durumun sinirbilimsel bir temeli var mı, varsa bu durum değiştirilebilir mi?

Görünmez Renkleri Görebilmek: Bölüm 2

Görünmez Renkleri Görebilmek: 2. Bölüm (Okuma süresi: 3 dakika) Serinin ilk yazısında bazı hayvanların egzotik görme yeteneklerini ve insanin renkli görme yeteneğinin sınırlarını keşfetmiştik. Bu makalede bu sınırlara sebep olan trikromatik görme özelliğimizin bazı tuhaflıklarından bahsedeceğiz.

Atalarımızın Beyinleri (Quiz)

Atalarımızın Beyinleri video serimizde insan beyninin evrimini inceledik. Sinirbilim olmazsa olmazı bu önemli konu hakkında toplamda 15 dakika süren 3 videoyla bilgi sahibi olabilir, 2 dakikalık bir quizle kendini test edebilirsin. Henüz izlemediysen, playlist için tıkla! NöroBlog YouTube kanalına abone olmayı unutma!

“Uyanışlar” Üzerine

Oliver Sacks’ın kendi mesleki yaşamından bir kesiti anlattığı aynı isimdeki kitabından uyarlanan 1990 yapımı Uyanışlar (Awakenings) dokunaklı bir film.

Kahve Parkinson’u önleyebilir mi?

Kahvenin Parkinson'u önlediği yönünde kanıtlar artıyor (Okuma süresi: 2 dakika) Günde kaç kupa kahve içiyorsunuz? Hiç mi? Bu tercihiniz sağlığınız için doğru karar olmayabilir. Çünkü son yıllarda kahve tüketiminin sinir sistemi hastalıklarından koruyucu "nöroprotektif" bir madde olduğu yönünde kanıtlar artıyor. Daha önce Alzheimer hastalığı ve multipl skleroza karşı koruyucu olabileceği yönde kanıtlar bulunan içeceğin Parkinson hastalığında da koruyucu olduğuna dair kanıtlar gün geçtikçe artıyor.

Amigdala: Çok korkacaksınız!

Amigdala beynin korku merkezi olarak bilinir. Bu bize eşek şakası yapmanın neden bu kadar keyifli olduğunu da anlatıyor.

Depresyon konuştuğumuz dili nasıl değiştiriyor?

Depresyon konuştuğumuz dili nasıl değiştiriyor? (Okuma süresi: 3 dakika) Depresyon Dünya Sağlık Örgütü'nün verilerine göre dünyada 300 milyona yakın insanı etkileyen ve halk sağlığını giderek daha fazla etkileyen önemli sağlık sorunlarından biri. Depresyonun bu hastalığı yaşayan kişilerin konuştukları dili değiştirdiği bilinen bir gerçek. Slyvia Plath ve Kurt Cobain gibi depresyondan muzdarip olup hayatlarına intiharla son vermiş insanların ölümlerinden önce ürettikleri eserlerde bu dilin emarelerine rastlamak mümkün.

Isaac Asimov ve İnsan Beyninin Büyüsü

Bilim kurgu edebiyatının efsane isimlerinden Isaac Asimov'un bir sinirbilim merakı olduğunu biliyor muydunuz?

Bira mı votka mı?: Alkolün duygularımız üzerine etkileri

İngiltere'de yürütülen yeni bir araştırma farklı alkollü içkilerin farklı duyguları tetiklediğine dair sonuçlar ortaya koydu. Yasal Uyarı: Alkol sağlığa zararlıdır!

Görünmez renkleri görebilmek

Görünmez renkleri görebilmek (Okuma süresi: 3 dakika) Renksiz bir dünya nasıl olurdu? Renk algısını araştıran bir nörofizyolog olduğunuzu hayal edin. Işığın bir dalga olduğunu ve insanların renkleri retinalarında bulunan koni hücrelerinin farklı aktivasyon derecelerine bağlı olarak gördüğünü biliyorsunuz. Biliyorsunuz ki kırmızı koni hücreleri uzun dalga boyundaki ışığı, yeşil koni hücreleri orta dalga boyundaki ışığı, mavi koni hücreleri ise kısa dalga boyundaki ışığı algılar. Yalnız ufak bir problem var: Bütün hayatınızı karanlık bir odada geçirmişsiniz ve dış dünyayla tek bağlantınız siyah-beyaz bir televizyon. Renk algısını araştıran ama hayatında hiç renk görmemiş bir nörofizyologsunuz.

Beyin görüntüleme yeni bir tür „frenoloji“ mi?

Frenoloji terimini sağda solda, büyük ihtimalle sahtebilim ya da ırkçılık hakkında konuşulan bir yerlerde duymuş olabilirsiniz. Ya da Quentin Tarantino’nun meşhur filmi Django Unchained’de* Leonardo DiCaprio’nun oynadığı kafataslı sahne hakkındaki tartışmalarda işitmiş olabilirsiniz.

Gözsüz görmek mümkün mü? Peki ya beyinsiz?

Gözsüz görmek mümkün mü? Peki ya beyinsiz? (Okuma süresi: 3 dakika) Biz insanlar için "görmek" eylemini gözlerden ayrı düşünmek imkansız gibidir. Neredeyse içgüdüsel bir biçimde çevremizde gördüğümüz hemen her canlının gözleri sayesinde gördüğünü, gözsüz görmenin mümkün olamayacağını düşünürüz. Günlük hayatta sıklıkla karşılaştığımız karada yaşayan memeliler, kuşlar, böcekler ya da sularda yaşayan balıklar için durum böyledir. Oysa belgesellere meraklı olanlar bilirler ki okyanuslar bambaşka bir dünyadır ve içlerinde birbirinden büyüleyici binlerce ilginç canlı barındırırlar. Bilim insanları bu ilginç canlılardan birine dair yeni bir keşifle karşımıza çıktılar. Söz konusu canlının bilimsel adı "Ophiocoma wendtii", Türkçesiyle yılanyıldızı. Alttaki resimde gördüğünüz yılanyıldızı, şeklinden de tahmin yürütebileceğiniz gibi deniz yıldızının akrabası. Ancak deniz yıldızından farklı ilginç bir özelliği bulunuyor: Yılanyıldızları kollarını hareket ettirerek ışığı tespit edebiliyor ve aydınlık bölgelerden kaçınarak avcılara yem olmaktan kurtulabiliyorlar.

Ayrık Beyin Sendromu: 1 Beyin, 2 İnsan

Beyni ortadan ikiye ayırırsak, kişiyi de ikiye mi bölmüş oluruz?

Fare Beynini Görüntülemek

Bilim insanları beynimizin işleyişini ve hastalıkların nasıl oluştuğunu daha iyi anlamak için hayvanlar, çoğunlukla da fareler üzerinde çalışırlar.

Büyük Düşünce Deneyi – Bölüm 2: “2001: Bir Uzay Destanı”

Bu büyük düşünce deneyi 1960'lı yıllardan: "2001: Bir Uzay Destanı" Arthur C. Clarke'ın romanı ve Stanley Kubrick' in filmi olarak paralel şekilde gelişen Uzay Destanı, insanlığın ve zekanın evrimi ile ilgili bir hikaye.

Son Yazılar