NöroBlog Podcast 19. Bölüm: Büyük Beyin / Yüksek Zeka

Albert Einstein dünyadaki en büyük beyne mi sahipti? Beyin büyüklüğümüzle zekamız arasında nasıl bir ilişki var? Yunuslar insanlardan daha zeki olabilir mi?

Psikolojide “Tekrarlanabilirlik Krizi” Büyüyor

Videoda da görüldüğü üzere bir yetişkin odada önlerinde bir şekerleme ile bıraktığı çocuklara "ben geri dönünceye kadar şekerlemeyi yemezsen, sana ikinci bir şekerleme vereceğim" diyor ve kapıyı kapatıp gidiyor. Deneyde çocukların irade gösterip gelecekteki daha büyük ödülü (ikinci şekerlemeyi) kazanıp kazanamayacakları test ediliyor. Meşhur deney ilk olarak 1990 yılında yayınlanmıştı ve bilim dünyasında oldukça ses getirmişti. Çünkü mesele sadece çocukların şekerlemeyi yiyip yememesi değildi. Araştırmayı sunan bilim insanları deneydeki çocukları uzun dönemli takip etmiş ve şekerlemeyi yemeyip "irade gösteren" çocukların hem akademik başarılarının hem de bilişsel kapasitelerinin irade gösteremeyen çocuklara göre daha yüksek olduğunu iddia etmişti.

NöroBlog Podcast 18. Bölüm: Bomboş Durmak

Bazen siz de hiçbir şey yapmadan bomboş durmak, kendinizi dinlemek istiyor musunuz? Biz her ne kadar bomboş dursak da beynimiz böyle duramıyor, her daim bir şeyler yapıyor.

Anestezi Nasıl Çalışır?

Anestezikler varken kim korkar ameliyattan! Tıpta çığır açan anestezi işlemini canlıların çeşitli ilaçlar ile geri dönüşümlü ve kontrollü bir şekilde koma haline sokulması, bilimsel olarak doğru olmasa da uyutulması olarak tanımlayabiliriz. Bu uyku halinde kalp atışı ve solunum gibi fonksiyonlar düzenli bir şekilde devam eder, lakin uyutulan canlı aksi takdirde çok acı verecek işlemleri hissetmez.

Migren Tedavisinde Devrim Yaratabilecek Yeni Dalga İlaçlar

Migren dünyada 1 milyardan fazla insanı etkileyen ve hastaların hayat kalitesini önemli ölçüde düşürebilen bir baş ağrısı türü. Şimdiye kadar migren ağrılarını önlemek için aslında bu iş için üretilmemiş ilaçlar deneniyordu ve çok kısıtlı bir başarı sağlanabiliyordu. Amerikan İlaç ve Gıda Dairesi FDA'in ilk örneğini dün onayladığı yeni bir ilaç grubu migren ataklarının önlenmesi için özel olarak hazırlanmış ilk ilaçlar.

NöroBlog Podcast 17. Bölüm: Şizofreni

NöroBlog Podcast'in yeni bölümünde çoğu zaman yanlış tanıtılan ve stigmatize edilen psikiyatrik bir rahatsızlık olan şizofreniyi konuştuk.

Beynimiz Hakkında 10 Gerçek

Beyin, hakkında yeni şeyler öğrendikçe şaşırdığımız büyüleyici bir organ. Knowing Neurons sitesinin hazırladığı bu harika görseli sizin için Türkçeleştirdik ve beğeninize sunduk. Beynimiz hakkındaki ilginç bilgiler bulacaksınız. İyi eğlenceler...

Kertenkeleler de Rüya Görür mü?

İnsanlardan kuşlara, solucanlardan timsahlara bütün hayvanlar uykuya ihtiyaç duyarlar, ancak bütün türler aynı şekilde uyumaz.

Modern Sinirbilimin En İyi Anlatıcısı: Oliver Sacks

İnsan beyni bildiğimiz evrendeki en karmaşık nesne. İnsan beynini anlamaya çalışan sinirbilim de bir hayli karmaşık bir alan. Hele bu alanda çalışan biri değilseniz bu büyüleyici alanda neyin nasıl olduğunu anlamanız için çok iyi rehberlere ihtiyacınız var.

Optogenetik: Beyni Işıkla Kontrol Etmek

Yeni ve heyecan verici bir teknik beyni ışıkla kontrol edebilmemizi sağlıyor.

NöroBlog Podcast 16. Bölüm: Sinirbilim Tarihi I

NöroBlog Podcast'in 16. bölümünde yeni bir seriye başladık ve sinirbilim tarihinin en bilinen en eski olaylarını konuştuk.

Türkiye’nin Tek Popüler Genetik Bilim Dergisi: Bezelye Dergi

Bilim merakını ve adanmışlığını doğru zamanlamayla içimizde ilk tanımladığımız anda bulunduğumuz konum ve önümüzdeki zorluklar önemini yitirir. Şartlar değişir, bulunduğumuz yerler değişir, statüler değişir; değişmeyen tek şey içimizdeki adanmışlıktır! Bezelye Dergi’nin hikayesi böyle bir adanmışlıkla başladı. Moleküler biyoloji ve genetik bölümü öğrencisi Oğuzhan Akyıldız’ın hayali, bilimi hakkıyla yapmanın yanında, bilimi aktarabilmekti: Bilim severlere ulaşabilecek, içlerindeki bilim merakını körükleyebilecek nitelikte, ülkemizde eksik olan bir popüler genetik bilim dergisi!

Nörohukuk: Sinirbilim ve Adaleti Birleştirmek

Journal of Law and Bioscience isimli bilimsel dergideki bir analize göre ABD’de sinirbilime atıf yapan mahkeme kararları 2005 yılından 2012'ye kadar iki katına çıktı. Nörohukuk ABD'deki mahkemelerde kendine yer edinmeye başladı, buna rağmen nörobilimsel savların mahkemede kullanılıp kullanılmayacağı ve kullanılacaklarsa nasıl kullanılacaklarına yargıçlar karar veriyor. Yeni geliştirişlen beyin bilimi metotları hapis cezasına nöroloji tabanlı terapi ve tedavi gibi alternatifler sunmakta. (THE Sentencing Projesi) ABD'de bir bölge mahkemesinin yargıcı olan ve bir nörohukuk projesi yürüten Jed Rakoff yargıçların sinirbilime olan bakışını ciddi derecede kararsız ve şüpheci olarak nitelendiriyor. Bir yandan beyin biliminin faydalarını ve bu alandaki gelişmeleri takdir ederken diğer yandan da bu şüpheciliğin beyin biliminin nesiller boyunca kabul gören bazı düşüncelerinin zamanla maskesinin düştügünü söylüyor. Nitekim önceki yüzyıllarda frenoloji, öjeni ve frontal lob lobotomisi gibi sinirbilimsel iddialar bir dönem "sinirbilimsel gerçekler" olarak kabul edilmiş ancak hukuksal alanda felaket sonuçlar doğurmuştu.

Prof. Dr. Gazi Yaşargil 20. yüzyılın en etkili 25 doktorundan biri...

Türk sinir ve beyin cerrahı Prof. Dr. Gazi Yaşargil dünyaca ünlü tıp ve sağlık sitesi Medscape tarafından 20. yüzyılın en etkili 25 doktorundan biri seçildi. Medscape Prof. Yaşargil'i listeye 16. sıradan alırken seçilmesinde Yaşargil'in geçtiğimiz yüzyılda sinir ve beyin cerrahisine getirdiği yeniliklerin göz önünde bulundurulduğu belirtildi. Listedeki 25 doktor arasında 5 sinirbilimci bulunuyor.

Beyin Hücreleri Yaşlılıkta da Yenileniyor mu?

İnsan beyninde yeni sinir hücresi üretilip üretilmediği hala devam eden bir tartışma. Yeni çalışmalar eşliğinde son durum nedir?

MR ve Tomografi Nedir? Gerçek Zamanlı MR Ne İşe Yarayacak?

Bilgisayarlı tomografi (BT) ve manyetik rezonans görüntüleme (MR) nedir? Hangi durumlarda kullanılırlar? Yeni bir teknik olan "hareketli MR" bize neler getirecek?

NöroBlog Quiz: Beyin Lobları

Beyin lobları nöroanatominin, nöroanatomi de sinirbilimin olmazsa olmazları. Beyin lobları quizimizle beyinde kaç lobumuz olduğunu ve bu lobların ne işe yaradığını öğrenin; nöroanatomi bilginizi geliştirin. İyi eğlenceler!

Büyük Düşünce Deneyi – Bölüm 3: Algernon’a Çiçekler

Bu serinin 2. bölümünde filmi Stanley Kubrick tarafından yönetilen Arthur C. Clark’ın 2001: Bir Uzay Destanı romanı bağlamında yapay zekayı ele aldık. Uzay Destanı’nda zeka amaca ulaşmak için bir araç yerine kendi içinde bir amaç olarak görülür. Daniel Keyes tarafından romana dönüştürülmeden önce kısa bir hikaye olan Algernon’a Çiçekler, bu hipotezi sorgularken bir kişinin zekasını manipüle etmenin etik sonuçlarını da göz önünde bulundurur.

NöroBlog Podcast 15. Bölüm: Bağımlılık

NöroBlog Podcast'in 15. Bölümünde "bağımlılık" konusunda söyleştik. Bağımlılık nedir? Kimler bağımlıdır? Bağımlılığın sinirbilimsel temelleri nelerdir? Bir kereden bir şey olur mu, olmaz mı? İnternet, oyun, sosyal medya bağımlılıkları gerçek bağımlılıklar mı? Bu ve başka pek çok sorunun yanıtı podcastimizde. Keyifli seyirler...

Bir Sinirbilim Belgeseli: Take Your Pills

Okul başarısını artırmak için kullanılan Adderall, Concerta, Ritalin gibi ilaçlar ne kadar güvenli? Bir belgesel tavsiyesi: Take your pills.

Bebekler konuşmayı nasıl öğrenir?

Bir annenin çocuğuna "top" kelimesinin öğretmeye çalıştığını düşünelim. Anne topu eliyle gösteriyor olabilir, fakat bebek annesinin ne demek istediğini tam olarak nasıl biliyor?

Nörobilim, Hukuk ve Ötesi Uluslararası Kongresi

Nörohukuk sinirbilimin giderek ön plana çıkan ilginç araştırma alanlarından biri. Bu konuda daha önce NöroBlog'da da yayınlar yapmıştık. MEF Üniversitesi bu önemli alanda uluslararası katılımlı ve zengin içerikli bir kongre düzenliyor. Üstelik kongre ücretsiz ve herkesin katılımına açık.

NöroBlog Podcast 14. Bölüm: Beyin İmplantları

NöroBlog Podcast’in 14. bölümünde sinirbilimin mühendislikle birleştiği bir alanı, beyin implantlarını konuştuk.

Beynin Uzaktan Kontrolü Nasıl Kullanılacak?

İnsanların zihinlerini kontrol edebilmek favori bilim kurgu temalarından biri, ancak genetik ve sinirbilim alanında yaşanan son gelişmeler bu fenomeni gerçek kılabilir.

Yeni Bir Beyin Görüntüleme Yöntemi: VIPS

Aşağıda fotoğrafını gördüğünüz ufak cihaz beyin görüntülemenin yeni mucizelerinden biri olabilir. ABD'nin çeşitli üniversitelerdeki bilim insanları tarafından geliştirilen ve kısaca VIPS adı verilen cihaz sayesinde acil serviste bir hastanın inme (felç, stroke) geçirip geçirmediği devasa tomografi makinelerine gerek kalmadan ve çok hızlı bir şekilde teşhis edilebilir.

Kör bir insan LSD alırsa ne olur?

LSD son yıllarda üzerine bilimsel çalışmalar yapılan halüsinojen bir madde. Peki kör bir insan LSD alırsa halüsinasyon görür mü?

Beyin Aktivitesini Ölçmek

Game of Thrones dizisinden fırlamış gibi görünen yeni bir magnetoensefalogram (MEG) cihazı beynin manyetik aktivitesini hassas bir biçimde ölçmek için yeni olanaklar sağlıyor.

Beyindeki Ödül Mekanizması Nasıl Çalışır?

Beyinde davranışlarımızı ödüllendirmek üzerine kurulu bir mekanizma olduğunu biliyor muydunuz?

Nörohukuk: Beyin Nasıl Ceza Veriyor?

Failin ne kadar cezalandırılması gerektiğine karar verirken beynin duygusal süreçlerde etkili amigdala, medial prefrontal ve posterior singulat korteks gibi bölümleri aktiftir.

NöroBlog Podcast 13. Bölüm: Bipolar Bozukluk

Vincent van Gogh’un doğum günü olan 30 Mart günü her yıl “Dünya Bipolar Günü” olarak kutlanıyor. NöroBlog ekibinden Dr. Taner Yılmaz bu önemli günde Türkiye Psikiyatri Derneği Başkanı Prof. Dr. Timuçin Oral ile bipolar bozukluğu konuştu. – Bipolar Bozukluk nedir? – Hangi belirtilerle kendini gösterir? – Nasıl tedavi edilebilir? – Alternatif tıbbın tedavide yeri var mıdır? Podcastimizi aşağıdaki Soundcloud bağlantısından dinleyebileceğiniz gibi bize iTunes ya da herhangi başka bir podcast uygulamasındaki NöroBlog ve Açık Bilim podcast kanallarından abone olabilirsiniz. Keyifli dinlemeler…

Son Yazılar